Edited volume

Erik Martin, Lena Seauve, Klaus Weber (Hg.) (2019)

Jan Potocki (1761-1815): Grenzgänger zwischen Disziplinen und Kulturen / Jan Potocki (1761-1815): ponad granicami dyscyplin i kultur / Jean Potocki (1761-1815) : au-delà des frontières entre disciplines et cultures

Publishing house epubli
Place of publication Berlin
Page references 596
Series Interdisciplinary Polish Studies 7
Language German

ISBN: 978-3-748524-66-3

Der Band ist auch online im Open Access zugänglich.

Inhaltsverzeichnis (DE - PL - FR)

Dieser Band ist aus einer internationalen Tagung hervorgegangen, die vom 3. bis 5. Dezember 2015 anlässlich des 200. Todestages von Jan Graf Potocki (1761–1815) am Zentrum für Interdisziplinäre Polenstudien (ZIP) der Europa-Universität Viadrina in Frankfurt (Oder) stattfand. Kooperationspartner waren die Jagiellonen-Universität Krakau (Lehrstuhl für Theater und Drama) und die Humboldt-Universität zu Berlin (Institut für Romanistik).

Die Vielfalt der Begabungen und Interessen Potockis erweist sich für eine umfassende Erforschung und Rezeption seines Gesamtwerkes als Segen und Fluch zugleich, fordert sie doch das ein, was die Kulturwissenschaft mitunter etwas zu leichtfertig verspricht, nämlich wirkliche Transdisziplinarität. Potocki wird in den für sein Werk eigentlich zentralen Disziplinen noch immer als marginal wahrgenommen: in der Romanistik wegen seiner polnischen Herkunft und in der Polonistik, weil er beinahe ausschließlich auf Französisch schrieb. Schließlich boten auch der Kalte Krieg und die durch Nationalismus und zwei Weltkriege gekennzeichneten Jahrzehnte vor 1945 keine günstigen Bedingungen für die Beschäftigung mit einem europäischen Kosmopoliten. Vor diesem Hintergrund ist es nicht verwunderlich, dass die Potocki-Forschung zwar sehr rege ist, aber nur einen begrenzten Kreis erreicht.

Anliegen der Herausgeber ist es, die Potocki-Forschung mit der Tagung und dem jetzt vorliegenden Tagungsband (der auch einige dort nicht vorgetragene Texte enthält) aus ihrem Nischendasein herauszuführen. Das gilt besonders für Deutschland und Polen, denn in Frankreich und der Schweiz ist sie zumindest in der Literaturwissenschaft fest etabliert. Erstmals erscheint eine durchgängig dreisprachige Publikation über Jan Potocki und sein Werk, zu der Forscherinnen und Forscher aus unterschiedlichen Disziplinen und verschiedenen Ländern beigetragen haben.

(aus dem Vorwort)


Książka jest również dostępna online w open access.

Spis treści (DE - PL - FR)

Niniejszy tom jest pokłosiem międzynarodowej konferencji, która odbyła się od 3 do 5 grudnia 2015 roku z okazji dwusetnej rocznicy śmierci hrabiego Jana Potockiego (1761–1815) w Centrum Interdyscyplinarnych Studiów o Polsce (ZIP) Uniwersytetu Europejskiego Viadrina we Frankfurcie nad Odrą. Partnerami współpracy były Uniwersytet Jagielloński w Krakowie (Katedra Teatru i Dramatu) oraz Uniwersytet Humboldtów w Berlinie (Instytut Romanistyki).

Różnorodność uzdolnień i zainteresowań Potockiego okazuje się jednocześnie błogosławieństwem i przekleństwem dla szerokich badań i recepcji jego całej twórczości, gdyż wymaga właśnie tego, co kulturoznawstwo obiecuje niekiedy nieco na wyrost, mianowicie prawdziwej transdyscyplinarności. W głównych dyscyplinach swojej twórczości Potocki wciąż bywa postrzegany jako autor o marginalnym znaczeniu – w romanistyce z powodu polskiego pochodzenia, w polonistyce zaś dlatego, że pisał prawie wyłącznie po francusku. Wreszcie także zimna wojna oraz stojące pod znakiem nacjonalizmu i dwóch wojen światowych dekady przed rokiem 1945 nie zapewniały korzystnych warunków do dociekań poświęconych europejskiemu kosmopolicie. W tym kontekście nie dziwi więc, że badania nad Potockim są wprawdzie nader ożywione, ale docierają jedynie do bardzo ograniczonego kręgu odbiorców.

Intencją redaktorów jest wyprowadzenie badań nad Potockim – za sprawą konferencji i niniejszego tomu pokonferencyjnego (który zawiera również kilka niewygłoszonych tam tekstów) – z niszy, w której dotychczas bytowały. Dotyczy to zwłaszcza Niemiec i Polski, gdyż we Francji i Szwajcarii mają one wyrobioną pozycję przynajmniej w literaturoznawstwie. Pierwszy raz ukazuje się zredagowana w całości w trzech językach publikacja o Janie Potockim i jego twórczości, złożona z przyczynków badaczek i badaczy z rozmaitych dyscyplin i różnych krajów.

(z przedmowy)