Edited volume

Wojciech J.Burszta (2010)

Kultura miejska w Polsce. Z perspektywy interdyscyplinarnych badań jakościowych

Publishing house Narodowe Centrum Kultury
Place of publication Warszawa
Page references 204
Language Polish

ISBN: 9788361587330

Mimo wpro­wa­dzo­nych przez au­to­rów zmian, książ­ka jest przede wszyst­kim pre­zen­ta­cją wy­bra­nych wy­ni­ków ob­szer­nych, jakościo­wych badań em­pi­rycz­nych zre­ali­zo­wa­nych w roku 2008 w 22 mia­stach Pol­ski, sta­no­wią­cych pod­sta­wę wspomnianego rapor­tu. Kon­cep­cję ca­ło­ści i badań te­re­no­wych na zlece­nie Na­ro­do­we­go Cen­trum Kul­tu­ry opra­co­wa­li Wojciech Bursz­ta, Bar­ba­ra Fa­ty­ga, Mi­ro­sław Pę­czak i Al­bert Hupa; me­to­do­lo­gię badań za­pro­jek­to­wa­li Bar­ba­ra Fa­ty­ga, Al­bert Hupa i Prze­my­sław Zie­liń­ski; ba­da­nia w te­re­nie zre­ali­zo­wał in­ter­dy­scy­pli­nar­ny ze­spół z kilku ośrod­ków aka­de­mic­kich. Koordynatorem badań te­re­no­wych był Piotr Ma­jew­ski z SWPS; ana­li­zy po­szcze­gól­nych ob­sza­rów tema­tycz­nych wy­ko­na­li autorzy książ­ki; pro­jek­tem kierował Woj­ciech Bursz­ta.

W książ­ce przed­sta­wio­no tylko nie­któ­re z wy­ni­ków badań, zgro­ma­dzo­ny ma­te­riał em­pi­rycz­ny jest bowiem na tyle bo­ga­ty, iż może być ma­te­ria­łem na kilka ksią­żek i opra­co­wań, które być może jesz­cze po­wsta­ną.

Au­to­rzy książ­ki i pro­jek­tu ba­daw­cze­go re­pre­zen­tu­ją różne dys­cy­pli­ny, (an­tro­po­lo­gię, so­cjo­lo­gię, estety­kę i teo­rię kul­tu­ry artystycz­nej), a w ich ra­mach różne spe­cja­li­za­cje, sub­dzie­dzi­ny, per­spek­ty­wy teore­tycz­ne, do­ro­bek i przy­zwy­cza­je­nia ba­daw­cze. Warto zwró­cić uwagę na de­mo­gra­ficz­ny, spo­łecz­ny i kul­tu­ro­wy back­gro­und ca­łe­go grona ba­da­czy. Są to lu­dzie albo mło­dzi i/albo otwar­ci na dy­na­mizm i zmia­ny kul­tu­ry, czyn­nie w niej uczest­ni­czą­cy i po­tra­fią­cy ko­rzy­stać z roz­ma­itych kodów kul­tu­rowych. Stąd np. me­ta­fo­ry­ka i - ogól­niej - język uży­wa­ny do opi­sów, in­ter­pre­ta­cji w na­tu­ral­ny spo­sób od­no­si­ły się do słyn­ne­go po­stu­la­tu Clif­for­da Ge­ert­za, mó­wią­ce­go o po­trze­bie przej­ścia w hu­ma­ni­styce od XIX-wiecz­nej me­ta­fo­ry­ki tło­ków i me­cha­ni­zmów do meta­fo­ry­ki lu­dycz­nej. W szcze­gól­no­ści auto­rzy książ­ki nie są już na pewno – jak do­sad­nie wy­ra­ża to Ge­ertz „psami łańcuchowy­mi wy­so­kiej kultury", cho­ciaż po­zo­sta­ją ad­mi­ra­to­ra­mi jej naj­cen­niej­szych war­to­ści, które - w isto­cie rze­czy - za­wsze były kontr­kul­tu­ro­we.

Ob­szar ba­daw­czy za­pre­zen­to­wa­ny w książ­ce obej­mu­je: pro­ble­ma­ty­kę toż­sa­mo­ści i świa­do­mo­ści kultu­ro­wej (przede wszyst­kim roz­dzia­ły na­pi­sa­ne przez Woj­cie­cha Bursz­tę i Pio­tra Ma­jew­skie­go oraz Barba­rę Fa­ty­gę), wraz z gu­stem es­te­tycz­nym (rozdział Mi­ro­sła­wa Du­chow­skie­go i Elż­bie­ty A. Se­ku­ły), proble­ma­ty­kę róż­no­rod­nych ak­tyw­no­ści kul­tu­ral­nych, w tym w tzw. czasie wol­nym (roz­dzia­ły Mi­ro­sła­wa Pę­cza­ka i To­ma­sza Szlen­da­ka) oraz cał­kiem nie­ma­ły frag­ment in­fra­struk­tu­ral­nej sfery kultu­ry, a więc za­rów­no „stare" formy or­ga­ni­za­cji twór­czo­ści i życia kul­tu­ral­ne­go (opera, mu­zeum, dom kul­tu­ry itd.), jak i „nowe" (firmy ko­mer­cyj­ne, or­ga­ni­za­cje po­za­rzą­do­